Thế giới có muôn vàn màu sắc, huyền ảo. Để in được
những hình ảnh màu sắc rực rỡ như ta cảm nhận luôn là mong muốn, nhưng cũng
là khó khăn, thách thức lớn đối với ngành in.
Trong điều kiện cạnh tranh, để phục vụ khách hàng ngày càng cao về chất
lượng in (nhất là in sản phẩm cao cấp) thì việc áp dụng các công nghệ in mở
rộng không gian màu là giải pháp cho kết quả: màu sắc rực rỡ trung thực hơn,
hình ảnh in gần với nhiếp ảnh hơn. Hiện nay có thể in mở rộng không gian màu
bằng cách:
- In nhiều hơn 4 màu với các hệ màu như Pantone Hexachrome (6 màu) hoặc Eder
MCS (8 màu).
- In 4 màu với mực in nồng độ sắc tố (pigment) cao.
Chúng ta đều biết in chồng 4 màu cơ bản trong in offset là phương pháp in
phổ biến và hiệu quả. Tuy nhiên phạm vi tái tạo màu sắc (không gian màu)
trong in 4 màu còn hạn chế (Hình 1) và có xu hướng bị thu hẹp do in không
đảm bảo độ phủ màu (Hình 2) hoặc do ảnh hưởng của thứ tự chồng màu không phù
hợp (Hình 3).

Trong khi về lý thuyết, in 4 màu thông thường đạt được 423.200 màu thì in
nhiều hơn
4 màu với các hệ Pantone Hexachrome và Eder MCS là 560.000 và 570.000 màu
(theo FOGRA, báo cáo nghiên cứu số 50026). Pantone Hexachrome xác định không
gian màu của nó là 4c + màu cam + màu lục, trong khi hệ Eder MCS sử dụng đến
8 màu.
Tuy nhiên, những hệ này cần các máy in có nhiều hơn 4 đơn vị in và bí quyết
công nghệ (know-how) về chế bản, chi phí đầu tư cao và công nghệ phức tạp.
Chính vì vậy, ngay ở các nước phát triển có công nghệ in tiên tiến việc áp
dụng vẫn còn hạn chế. Tại Việt Nam, công nghệ in mở rộng không gian màu còn
chưa được thực hiện.
Biện pháp in 4 màu với mực in nồng độ sắc tố cao để mở rộng không gian màu
đạt được kết quả tốt tương tự nhưng đơn giản và hiệu quả hơn. Tập đoàn Huber
Group đưa ra hệ HICOS đạt đến 524.000 màu, tăng hơn 23% so với in 4 màu
thông thường. Trong điều kiện của các doanh nghiệp in Việt Nam hoàn toàn có
thể áp dụng biện pháp in mở rộng không gian màu này để nâng cao chất lượng
phục vụ khách hàng.
Mực in nồng độ sắc tố cao thông thường.
Tuy nhiên, các loại mực in nồng độ sắc tố cao cũng có sự khác biệt và không
phải tất cả đều thích hợp để in mở rộng không gian màu. Mực in nồng độ sắc
tố cao thông thường cho phép giảm lượng mực tiêu thụ đồng thời khô mực nhanh
giúp cho việc ra giấy ở máy in tốt hơn. Nhờ nồng độ sắc tố cao mà có thể đạt
được mật độ (độ đậm) cần thiết với lớp mực in mỏng hơn.
Do lớp mực mỏng hơn nên tầng thứ màu in ra giảm hơn so với mực thông thường.
Vì vậy phải điều chỉnh chút ít đường cong gradation khi phơi (hoặc ghi) kẽm
để đạt được tầng thứ mong muốn. Các loại mực nồng độ sắc tố cao thông thường
cũng nằm trong và thỏa mãn tiêu chuẩn ISO 2846 – 1 và 2647 – 2, không phải
sử dụng loại sắc tố khác mà chỉ tăng thêm thành phần sắc tố của mực in chồng
màu thông thường.
Rất nhiều thợ in cho rằng họ có thể in độ đậm cực cao bằng mực in nồng độ
sắc tố cao thông thường. Tuy nhiên, thường trong những trường hợp như vậy
thì chất liên kết của mực lại không đáp ứng. Lớp mực quá dày khó khô, làm
khó khăn khi xếp chồng ra giấy, làm tăng tầng thứ và ảnh hưởng xấu việc bắt
mực khi in chồng màu.
Mực in nồng độ sắc tố cao và mực in để mở rộng không gian màu vì thế không
hoàn toàn giống nhau. Mật độ phải in yêu cầu đặc biệt cao (màu đen đến 2.20,
cyan đến 1.80, magenta đến 1.80, vàng đến 1.65). Điều này đòi hỏi mực in có
những tính chất đặc biệt. Mực in phải có cường lực màu rất cao để có thể đảm
bảo ra giấy được thuận lợi.
Mực in nồng độ sắc tố cao dùng để mở rộng không gian màu.
Trái với mực in nồng độ sắc tố cao thông thường, mực để mở rộng không gian
màu không phải lúc nào cũng nằm trong tiêu chuẩn ISO 2846 – 1 (dành cho nhà
sản xuất mực) và 12647 – 2 (dành cho nhà in). Tuy nhiên hệ màu HICOS của
Huber Group là một ngoại lệ. Nó đạt được trong mật độ thông thường những yêu
cầu của tiêu chuẩn hóa. Khi in 4 màu có mở rộng không gian màu ở phần lớn
các hệ thống người ta phải sử dụng một phần mềm (software) đặc biệt. Đối với
hệ HICOS không đòi hỏi như vậy, chỉ có đường cong gradation khi phơi (hoặc
ghi) kẽm phải thay đổi chút ít là do phản ứng tự nhiên của mực in sinh ra
khi độ dày lớp mực tăng lên cũng làm tầng thứ tăng thêm. Sự gia tăng này
được quân bình lại thông qua sự Text Box: thay đổi tương ứng đường cong
gradation.
Để giúp việc này có một CD-ROOM ghi các đường cong gradation đã được thay
đổi.
Hình 4: Mở rộng không gian màu nhơ sử dụng mực HICOS
Mỗi nhà in muốn thực hiện việc in không gian màu mở rộng phải lựa chọn hệ
thống thích hợp nhất cho cấu trúc sản phẩm, dàn máy và hệ thống chế bản vốn
có của mình. Nếu tất cả các yếu tố nói trên đã được tính đến thì không khó
khăn khi thực hiện quá trình in màu đặc biệt này. Đất nước ta đang bước vào
thời kỳ hội nhập, công nghệ in mở rộng không gian màu được áp dụng chắc chắn
sẽ nâng cao năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp in Việt Nam.